Cześć, tutaj Leszek. Dzisiaj będziemy jeździć – ale śmieszne, kreatywne wstępy do wideo o oponach! Dętkowe czy bezdętkowe? Osiem atmosfer czy jednak bliżej pięciu? 25C, 32C, a może 28C? U siebie mam opony 28 mm, pompuję je przeciętnie na 6–7 atmosfer, a w środku siedzi lekkie TPU.
Ile wytrzymuje taka przeciętna szosowa opona i czy liczą się same kilometry, czy jednak bardziej ukształtowanie terenu – albo ukształtowanie mojego brzucha? Chociażby hiszpańskie, szorstkie, betonowe asfalty sprawiają, że ogumienie leci niesamowicie szybko: dochodzą zjazdy i intensywne hamowanie na wielu stromiznach. Im cięższy podjazd i im cięższy zjazd, tym bardziej cierpi opona. Do tego dochodzi rzecz, o której bardzo rzadko się myśli, czyli masa zawodnika. Tego „mięsa” na bieżniku jest bardzo mało i naprawdę łatwo przetrzeć taką oponę.
Oczywiście zdarzają się też sytuacje awaryjne – wystarczy jedno mocniejsze zablokowanie koła i od razu zostaje ślad. Paradoksalnie im droższa, bardziej wyścigowa i bardziej przyczepna guma, tym bardziej jest podatna na zużycie. Na bieżniku zawsze znajduje się znacznik zużycia: jeżeli się zetrze i przestanie być widoczny, opona jest po prostu do wywalenia. Z drugiej strony zdarza się, że „mięsa” jest jeszcze dużo, ale guma zaczyna już pękać. Jest stara, spękana, twarda jak kartofel, straciła swoje właściwości – robi się niebezpieczna, a w razie najechania na cokolwiek ostrego od razu leci kapeć.
Wystarczy też spojrzeć na moją przednią oponę, którą przeniosłem z tylnej osi – zrotowanie opon chociażby raz w trakcie ich życia trochę przedłuża ich żywot. Tylna opona zawsze zużywa się szybciej: po pierwsze działają na nią inne siły tarcia przy napędzaniu, a po drugie proporcjonalnie wyższa masa spoczywa właśnie na tylnej osi. Obstawiam, że ten przód przejedzie u mnie jeszcze maksymalnie z 2000 kilometrów. Przez dwa tygodnie nakręciłem w okolicach tysiąca kilometrów – wcześniej opona była praktycznie nowa, a już widać, że staje się po prostu kanciasta. Dlaczego? Bo każda opona jest pewnym kompromisem. Ktoś mądry powiedział mi kiedyś, że ogumienie – i w samochodach, i w rowerze – zawsze jest kompromisem czegoś kosztem czegoś innego.
Im więcej jeździsz po górach – tak jak ja tutaj – tym szybciej opona robi się kwadratowa. W takich warunkach w ogóle nie powinno się liczyć samego przebiegu w kilometrach, tylko liczbę roboczogodzin, jakie guma spędza na asfalcie. W górach opona pracuje zupełnie inaczej, bo na podjazdach właściwie każdy mocniejszy ruch nogą sprawia, że działają na nią dodatkowe siły skrętne. W skrócie: wszystko, co dobre, szybko się kończy.
Chyba największym rozczarowaniem w moim życiu były opony z serii Continental GP, które wcale nie umierały na skutek rozcięć czy kapci. One umierały od samego stania zimą w cieniu – nawet nie na słońcu! Coś było nie tak z tą mieszanką: na skutek samego naprężenia bok opony po pewnym czasie zaczynał pękać i wyglądał gorzej niż w Maluchu, który stał przez dwadzieścia lat w muzeum. Jest też sporo prawdy w stwierdzeniu, że im wyższe ciśnienie, tym niestety mniejsza trwałość ogumienia. Nawet pomijając takie wady mieszanki, w każdej oponie zbyt wysokie ciśnienie sprawia, że znacznie szybciej zdziera się sam środek grzbietu i opona błyskawicznie robi się kwadratowa.
U siebie statystycznie łapię może jednego kapcia na 10 000 kilometrów – choć mówiąc to przed kamerą, właśnie wywołałem klątwę! Jakiego trzeba mieć pecha, a jednocześnie ile szczęścia, żeby kręcić wideo o oponach i na żywo złapać kapcia w grupie? Akurat ta przygoda na poboczu to opona Tubeless Ready założona z dętką na obręcz Hookless (czyli pozbawioną haczyków), która docelowo powinna być zalana mlekiem. Samo rozwiązanie działa, dopóki nie złapiesz gumy – bo wtedy nagle okazuje się, że masz zestaw praktycznie nie do założenia gołymi rękami na trasie. Obręcz Hookless nie ma rantów z haczykami, więc opona musi siedzieć piekielnie ciasno. Skończyło się tak, że tuż przed najstraszniejszym podjazdem pojawił się drogowy anioł, zabrał koło do serwisu i uratował sytuację (a ja już namierzyłem specjalną łyżkę ze szczypcami, która jako jedyna daje radę ogarnąć tak ciasną gumę w trasie). Przyznaję uczciwie: to była akurat jedna z tych drobnych dziurek, przy których mleko faktycznie by pomogło, ale sama walka z założeniem takiej opony na poboczu to absolutna masakra.
Pamiętam, że jakieś sześć lat temu, kiedy systemy bezdętkowe dopiero wchodziły do szosy, nagrałem na ten temat długą, kontrowersyjną rozprawkę. I u mnie od tamtego czasu nic się nie zmieniło. Koła zalane mlekiem miałem w szosie dokładnie raz w życiu. Dlaczego? Bo doszedłem do wniosku, że kiedy jestem w górach z dala od cywilizacji, a zachód słońca zbliża się wielkimi krokami, wolę liczyć sam na siebie niż na mleko. Nawet kiedy nie przebijałem opony, tubeless non stop wymagał ode mnie uwagi: „nie zostawiaj koła wentylem do góry czy w dół, bo zastygnie”, ciągłe przetykanie zalepionego wentyla, szybciej schodzące powietrze. Potem okazało się, że fabrycznie źle siadła taśma i całe mleko wlało się do wnętrza obręczy, a gdy w końcu i tak złapałem kapcia, opona nadawała się już tylko do wymiany.
Oczywiście system bezdętkowy ma mnóstwo zalet: niższe ciśnienie, lepsze prowadzenie w zakrętach, niższe opory toczenia. Przy małych przebiciach potrafi uszczelnić dziurę tak, że nawet nie zauważysz i nie musisz się zatrzymywać, a w teorii odpada wożenie zapasowej dętki czy łyżek. Tyle że z mojej zupełnie prywatnej perspektywy – z wyjazdów do Hiszpanii czy obozów kolarskich w grupie – zawsze kiedy u kogoś w oponie bezdętkowej zdarzy się poważniejszy kapeć, od razu zaczynają się schody trudne do rozwiązania od ręki. W klasycznym układzie po prostu wymieniasz dętkę w kilka minut, jedziesz dalej i temat jest zamknięty. Wiem, że teraz się podłożę, ale na wyjazdach w 9 na 10 przypadków widzę ten sam scenariusz: mleko sika po ramie i nogach, ciśnienie spada, stajemy, dopompowujemy, ruszamy – i po chwili znowu zaczyna chlapać. Znów postój, obracanie koła dziurą do dołu, czekanie 10–15 minut aż uszczelniacz złapie, zakaz strzelania z naboju CO2 (żeby nie ściąć mleka) i machanie malutką ręczną pompką. Stoisz z całą grupą daleko w górach i myślisz sobie: czy naprawdę nie prościej byłoby włożyć zwykłą dętkę i po prostu pojechać dalej?
Z tych wszystkich względów raczej już do systemu bezdętkowego w szosie się nie przekonam. Do dziś wybieram klasyczne koła z haczykiem (hooked) i zwykłe opony pod dętkę – nawet nie Tubeless Ready – właśnie dlatego, że taką oponę jestem w stanie zdjąć i założyć na poboczu gołymi rękami. W zasobniku narzędziowym w koszyku mam zapasową dętkę, pompkę oraz multitoola – i to wszystko. Ktoś powie: „No dobrze, ale przecież cały zawodowy peleton ściga się na tubelessie!”. Zgadza się – tam liczy się walka o każdy wat oporów toczenia i wagę zestawu, a za plecami jedzie wóz techniczny. W zawodowej ekipie nikt na wyścigu (ani często nawet na zgrupowaniu) nie bawi się na poboczu w dolewanie mleka czy łatki – podjeżdża auto, w kilkanaście sekund wymieniają całe koło i kolarz goni grupę. Wtedy ma to pełny sens. Natomiast amatorsko, ciorając się całymi dniami po górach, nie chcę dokładać sobie kolejnej rzeczy do pamiętania: czy mleko po trzech miesiącach nie wyschło, czy zawór się nie zakleił, czy wziąłem kluczyk do wykręcania rdzenia wentyla i czy jadąc na mleku mimo wszystko brać ze sobą zapasową dętkę.
Moje zdanie jest proste: jeśli priorytetem są czyste osiągi i ułamki watów, bezdętka to świetne, rewolucyjne rozwiązanie – aż do pierwszego poważniejszego rozcięcia z dala od cywilizacji. Jeśli jednak cenisz sobie niezawodność i święty spokój, wygrywa klasyka: obręcze z haczykiem (nie Hookless) i zwykłe opony stworzone pod dętkę. Świetnym kompromisem wagowym i szybkościowym jest cienka dętka TPU. Z moich doświadczeń wytrzymuje dokładnie tyle samo co zwykła dętka butylowa i wcale nie łapie częściej kapci – bo o odporności na przebicia decyduje przede wszystkim jakość oraz świeżość samej opony. Im starsza i bardziej wysuszona guma, tym większe ryzyko.
Ale nawet gdybym miał łapać kapcia codziennie, i tak jestem zachwycony tymi trzema tygodniami w Hiszpanii – ładowaniem akumulatorów, pracą zdalną i udowodnieniem samemu sobie, że da się każdego dnia spiąć rytm: od 8:00 do 14:00 praca, od 14:00 do 17:00 rower. W ten sposób nabiłem tutaj już ponad tysiąc kilometrów, robiąc kwadratową kolejną oponę. Serio – w takich górach 4000 kilometrów to często koniec opony, a nierzadko też koniec łańcucha. Tutaj wyskok do najbliższej kawiarni oznacza 400 metrów przewyższenia na 20 kilometrach; poza pasem wybrzeża wzdłuż Dénii płaskich odcinków praktycznie nie ma, bo tam, gdzie jest najpiękniej, zawsze jest też najciężej.
Właśnie te przewyższenia pokazują, że niemal cały rower – może poza samą ramą – składa się z części eksploatacyjnych, które po prostu się zużywają i które wymienia się na nowe. Po trzech tygodniach w górach widać jak na dłoni, że 1000 czy 1500 kilometrów tutaj to zupełnie inna praca niż na płaskim Mazowszu i że zużycie sprzętu (podobnie jak zmęczenie naszego organizmu) trzeba liczyć w roboczogodzinach, a nie w samych kilometrach. Dlatego nie ma sensu licytować się na forach, ile tysięcy kilometrów „powinna” wytrzymać opona czy łańcuch. W oponie patrzymy wyłącznie na znacznik zużycia oraz stan samej gumy, a w łańcuchu – na przymiar, bo kręcąc godzinami pod górę na tzw. młynku wykonujemy mnóstwo obrotów korbą pod dużym obciążeniem, z których na liczniku wychodzi ułamek płaskiego dystansu.
Zapraszam do obejrzenia całego materiału wideo powyżej. Odwiedź mój sklep z odzieżą kolarską uszytą w Polsce: https://prawie.pro/sklep/








Na Rower
Koszulki kolarskie
Spodenki kolarskie
Bluzy kolarskie
Kurtki kolarskie
Skarpetki
Rękawiczki
Podkoszulki, potówki
Do Biegania
Nogawki, Rękawki, Ochraniacze
Na trenażer
Koszulki i kurtki biegowe
Dodatki
Książki i Audio
Czapki
Bidony
Koszulki i Bluzy Casual
Kawa
Kominy
Prawie.PRO Made in Poland
Dodatki
Wieszak Rowerowy Ścienny ONAIR
Chemia rowerowa
Zestaw Odtłuszczacz IPA + Nabłyszczacz Prawie.PRO
Koszulki kolarskie
Koszulka kolarska damska Prawie.PRO 350W. Lody
Koszulki kolarskie
Koszulka kolarska damska Prawie.PRO 350W. Race
Na Rower
Spodenki kolarskie męskie ONAIR 410W. Czarne
Do Biegania
Kombinezon Triathlonowy damski Prawie.PRO Aero 300W Mono
649,00 złPierwotna cena wynosiła: 649,00 zł.549,00 złAktualna cena wynosi: 549,00 zł.Najniższa cena z 30 dni: 649,00 zł
Na Rower
Spodenki kolarskie męskie Prawie.PRO 300W. Czarne
Dodatki
Podkoszulka Potówka Prawie.PRO 200W Granatowa Unisex
Do Biegania
Koszulka funkcjonalna Prawie.PRO 300W Czarna Slim Unisex
Czapki
Czapka kolarska z daszkiem Prawie.PRO 300W Czarna
Koszulki kolarskie
Koszulka kolarska damska Prawie.PRO 190W. Biała
Koszulki kolarskie
Koszulka kolarska męska Prawie.PRO 350W. Orange
YouTube Prawie.PROWszystie filmy
Przeczytaj również:
Trek Superfly 6: Dane techniczne, cena i opinie
Pierwszy raz na siłowni: Ćwiczenia dla początkujących, czyli jak zacząć…
Trening przed jazdą indywidualną na czas. Ile uda się utrzymać watów na krótkim dystansie?
Romet Monsun 29 2: Dane techniczne, cena i opinie
Cannondale Jekyll Carbon 1: Dane techniczne, cena i opinie.